Aansprakelijkheid Staat na politie-inval huurpand

De politie is op 11 juni 2012 een huurwoning binnengetreden wegens verdenking van aanwezigheid van harddrugs. In het gehuurde is een partij van 325 kilogram heroïne aangetroffen. De huurder is strafrechtelijk veroordeeld. Door de inval van de politie is de pui van het pand beschadigd geraakt. De schade bedraagt een kleine € 7.000,00. De huurder biedt helaas geen verhaal. Kan de verhuurder verlangen dat de Staat deze schade vergoedt? De Hoge Raad heeft over dit onderwerp op 27 oktober 2017 een belangrijk arrest gewezen.         

Aansprakelijkheid van de Staat

De verhuurder heeft schadevergoeding gevorderd van de Staat. De verhuurder heeft daaraan ten grondslag gelegd dat de wijze van binnentreden disproportionele schade aan het gehuurde heeft toegebracht, welke schade bovendien buiten het normale maatschappelijke risico en bedrijfsrisico voor de verhuurder valt. Een korte toelichting hierop: in het arrest Staat/Lavrijsen heeft de Hoge Raad geoordeeld dat de Staat aansprakelijk is voor onevenredige nadelige gevolgen van een rechtmatig strafrechtelijk optreden. Dat wil zeggen: de gevolgen die buiten het normale maatschappelijke risico of het normale bedrijfsrisico van de benadeelde vallen. Dit vloeit voort uit het égalitébeginsel (het beginsel van gelijkheid voor openbare lasten).

In de zaak van 27 oktober 2017 stond op zich tussen partijen vast dat de schade buiten het normale maatschappelijke risico of het normale bedrijfsrisico van de verhuurder viel. De Staat zou daarom aansprakelijk zijn voor de geleden schade. De Staat was echter van mening dat de schadevergoeding moest worden verminderd op grond van artikel 6:101 lid 2 BW (‘eigen schuld’).

‘Eigen schuld’

In artikel 6:101 lid 1 BW is bepaald dat de schadevergoedingsplicht kan worden verminderd als de schade (mede) het gevolg is van een omstandigheid die aan de benadeelde kan worden toegerekend. Met andere woorden: als er sprake is van ‘eigen schuld’, komt de schade (soms gedeeltelijk) voor eigen rekening. De verhuurder had uiteraard zelf geen schuld, maar op grond van artikel 6:101 lid 2 BW kan de ‘eigen schuld’ van een derde ook aan de benadeelde worden toegerekend. Dat is het geval als het goed in de macht van een derde is, zoals in dit geval de huurder die de woning van de verhuurder huurt.

De Staat betoogde daarom dat de schade is ontstaan door ‘eigen schuld’ van de huurder die moet worden toegerekend aan de verhuurder op grond van artikel 6:101 lid 2 BW.

Oordeel Hoge Raad

De Hoge Raad is het niet eens met deze uitleg en toepassing van de Staat. Artikel 6:101 lid 2 BW zou namelijk meebrengen dat schade die buiten het normale maatschappelijke risico van de verhuurder valt – en dus voor rekening van de Staat dient te komen – alsnog voor rekening van de verhuurder komt. De Hoge Raad heeft geoordeeld dat de toerekeningsregeling van artikel 6:101 lid 2 BW zich niet verdraagt met het uitgangspunt dat de Staat aansprakelijk is voor onevenredige nadelige gevolgen van een strafrechtelijk optreden. Artikel 6:101 lid 2 BW moet daarom in dit geval volledig buiten toepassing blijven.

De conclusie is dat de Staat de schade aan de pui volledig moet vergoeden en in dit soort gevallen geen beroep kan doen op ‘eigen schuld’ van de verhuurder. Goed nieuws dus voor verhuurders die zich geconfronteerd zien met een politie-inval.

Karima Bol en Anne de Jong, advocaten huurrecht

Op de hoogte blijven?

Schrijf je in en ontvang de laatste nieuwsupdates, artikelen, blogs en evenement notificaties.