Antidumpingmaatregel zonnepanelen breidt zich uit als olievlek

Het antidumpingmaatregelenpakket van de Europese Unie breidt zich uit. Alle uitvoer vanuit Taiwan en Maleisië ligt sinds 30 mei onder de loep en wordt door douaneautoriteiten aan de grens geregistreerd. Ook is een grootscheeps onderzoek gestart naar de vermeende 'massale' omzeilingspraktijken van Chinese fabrikanten om europese heffingen te ontlopen. "Uitbreiding van de antidumpingheffingen naar zonnepanelen verzonden vanuit Maleisië en Taiwan is zeer waarschijnlijk", zegt advocate Jikke Biermasz, gespecialiseerd in douanerecht.

"Alleen Taiwan al goed voor minstens 20 procent van totale toevoer naar Europa"

Europa voegt een nieuw hoofdstuk aan het antidumpingdossier toe met de aankondiging een onderzoek te starten naar omzeilingspraktijken van Chinese fabrikanten die via Taiwan en Maleisië grote volumes kristallijne Chinese zonnecellen en -panelen verschepen. Aldaar wordt de waar van andere oorsprongscertificaten voorzien, om de hoge invoerheffingen van 47,6 procent te omzeilen. In april dit jaar deed de Duitse fabrikant Solar World het verzoek het onderzoek te starten. Woordvoerder Milan Nitzschke van Solar World en belangenbehartiger EU Prosun vat hun argumentatie, die nu grotendeels door de Commissie wordt onderkend, samen: "De minimale importprijs (MIP) wordt nog steeds op grote schaal omzeild. Ook vindt er massale ontduiking van de heffingen plaats door de goederen via voornamelijk Taiwan en Maleisië te verschepen. Tevens financieren de Chinese staatsbanken nog steeds hun fabrikanten waardoor ze dumpprijzen kunnen aanbieden. Suntech en recent Yingli tonen aan dat deze bedrijven financieel zeer onstabiel zijn."

Controles ter plekke

De Europese fiscale opsporingsdienst OLAF zal de komende maanden in rap tempo voldoende bewijsmateriaal moeten verzamelen om onder andere vermeende illegale doorvoerroutes en verdachte handelspatronen aan te tonen. Zo worden er, in samenwerking
met lokale autoriteiten, productielocaties in Taiwan en Maleisië steekproefsgewijs gecontroleerd. Het onderzoek en de registratieplicht op uitvoer vanuit Taiwan en Maleisië nemen negen maanden in beslag, van eind mei 2015 tot en februari 2016. Alle invoer waarvan blijkt dat deze, inhoudelijk of procedureel, niet strookt en wijst op ontduiking in brede zin, zal met terugwerkende kracht met naheffingen van 47,6 procent belast worden.

Uitbreiding

De nieuwe regels zijn voer voor advocaten. Jikke Biermasz, als advocaat gespecialiseerd in het (Europese) douanerecht, legt uit: "Enkel producenten in Maleisië en Taiwan die hun tijdige en volledige medewerking verlenen kunnen eventueel voor een vrijstelling in aanmerking komen als vastgesteld wordt dat zij niet betrokken zijn bij ontwijkingspraktijken. De termijnen zijn kort en de lat ligt wat dat betreft hoog. Wij hebben dit in de douanepraktijk recent ook gezien bij het fietsendossier. De antidumping op fietsen uit China werd eerst uitgebreid naar Indonesië, Maleisië, Sri Lanka en Tunesië. Daarna waren Cambodja, Pakistan en de Filippijnen aan de beurt. Net een olievlek." 

"Gigantische impact"

Taiwan geldt na China als de grootste exporteur van kristallijne zonnecellen en -panelen naar Europa. Volgens de Nederlandse Douane was de totale invoerwaarde aan Taiwanese modules naar de Rotterdamse haven in 2014 zo’n 175 miljoen euro. Wat betekent dit voor de Nederlandse importeur? Peter Desmet is directeur van de Nederlandse groothandel Solar Clarity en voorzitter van ondernemersvereniging ZON. Als bestuurslid van het voormalige AFASE, inmiddels opgegaan in de SETI Alliance dat belangenbehartiger is voor de Europese duurzame energiesector, was hij mordicus tegen de ingestelde antidumpingsmaatregelen. Desmet reageert: "De registratieplicht van zonnepanelen uit Taiwan en Maleisië heeft een gigantische impact op de handel. Alleen Taiwan is al goed voor minstens 20 procent van de totale toevoer naar Europa. Het duurt negen maanden voordat leveranciers op de witte lijst van de douaneautoriteiten staan en wij als importeurs zekerheid hebben. Dit kan leiden tot een gierend panelentekort in Europa." Desmet verwacht dat douane-expediteurs '1-op-1' bankgaranties gaan vragen voor importen uit de getroffen landen. Hoe kun je hier als importeur op anticiperen? Desmet: "Om zo min mogelijk (rest)risico te lopen op je import, zoals belastingnaheffingen op alle import sinds 30 mei 2015, zal je andere leveranciers moeten zoeken. Ik verwacht meer invoer van Chinese merken die op de MIP-lijst staan en van dunne filmpanelen."

Naheffingen

Ook Biermasz waarschuwt: "Het onderzoek naar omleidingspraktijken gaat waarschijnlijk leiden tot de uitbreiding van de antidumpingheffing naar zonnepanelen verzonden vanuit Maleisië en Taiwan, ongeacht de bij invoer aangegeven oorsprong. Registratie gedurende de onderzoeksperiode vindt plaats om straks met terugwerkende kracht een passend bedrag aan antidumpingrechten te kunnen navorderen. Daar merkt de importeur nu niets van, zeker niet als hij niet op de hoogte is en zijn douane-expediteur hem ook niet waarschuwt. De pijn komt pas achteraf." In principe loopt de importeur het risico tegen naheffingen aan te lopen. Biermasz: "Nederlandse douane-expediteurs zullen in de praktijk – zeker als het gaat om goederen waaraan hoge risico’s kleven, zoals zonnepanelen – in de regel namelijk alleen als direct vertegenwoordiger willen aangeven. Dat betekent dat de aangifte op naam van de importeur staat."

"Beste doping"

Voor EU Prosun is dit nog maar het begin. Nitzschke verwacht dat de Europese Commissie eind dit jaar start met een evaluatie ('review') van de huidige antidumpingmaatregelen. "Deze evaluatie zal tussen de 12 en 15 maanden in beslag gaan nemen. Tot dan blijven alle antidumpingmaatregelen zoals de heffi ngen en de minimumimportprijs van kracht. We vinden dat de maatregelen en regelingen veel transparanter moeten worden voor importeurs en klanten. De Commissie moet de markt informeren over de hoge risico’s die ze nemen door het overtreden van de MIP en de douaneregels. Douanefraude kan leiden tot met terugwerkende kracht betalen van tarieven, hoge boetes en in de eerste plaats neemt de douane de import in beslag."

Komt er ooit een einde aan dit handelsdispuut, ook nu Chinese fabrikanten besluiten hun productie buiten Zuidoost-Azië te vestigen? Nitzschke: "Onze strijd houdt pas op zodra de Chinese regering stopt met overproductie van de Chinese industrie te subsidiëren. Een aantal Chinese fabrikanten zijn te vergelijken met Lance Armstrong. Hij was niet beter dan de rest, maar hij had de beste doping. Hij maakte de race zeer snel, maar niet duurzaam."

Dit artikel is eerder verschenen in Solar Magazine - het leidinggevende Nederlandstalige multimediale platform voor de zonne-energiesector in Vlaanderen en Nederland.

Op de hoogte blijven?

Schrijf je in en ontvang de laatste nieuwsupdates, artikelen, blogs en evenement notificaties.