Heksen versus Witte Wieven

Het heeft IE-land in 2015 wel even bezig gehouden: de bescherming van de smaak van de bekende smeerdip Heksenkaas. In januari 2015 oordeelde de voorzieningenrechter van de Rechtbank Den Haag in een procedure tegen de producent van ‘Magic Cheese’ nog dat de smaak van Heksenkaas naar voorlopig oordeel auteursrechtelijk beschermd was. Een bijzondere uitspraak nu nog niet eerder een Nederlandse rechter zich had gebogen over de auteursrechtelijke bescherming van een smaak. Helaas voor de producent van Heksenkaas, Levola, was de vreugde van korte duur. In juni 2015 oordeelde de Rechtbank Gelderland in een zaak tegen de producent van ‘Witte Wievenkaas’ dat auteursrechtelijke bescherming van de smaak van Heksenkaas niet was bewezen. Witte Wievenkaas mocht dus op de markt blijven.

Oppositieprocedure Heksenkaas vs. Witte Wievenkaas

Recent  is de strijd tussen de heksen en witte wieven echter weer opgelaaid. Alleen nu gaat het niet om het auteursrecht op de smaak van de kaas, maar om de merknamen waaronder deze smeerdips op de markt worden gebracht. Levola is namelijk houder van het Benelux-merk HEKSENKAAS en heeft op grond van dit merk een poging gedaan om de inschrijving van drie jongere WITTE WIEVENKAAS Benelux-merken, die begin 2015 zijn aangevraagd, tegen te gaan.

Dit heeft Levola gedaan door een zogeheten “oppositie” (bezwaar) tegen deze merkaanvrage in te stellen. Houders van oudere merken kunnen bij het Benelux Bureau voor de Intellectuele Eigendom (BBIE) namelijk oppositie instellen tegen de inschrijving van een nieuwe merkaanvrage. Deze oppositie wordt door het BBIE toegewezen, indien het oudere en jongere merk identiek of soortgelijk zijn en voor dezelfde/soortgelijke waren en/of diensten zijn ingeschreven waardoor gevaar voor verwarring  bij het publiek kan ontstaan. Een voorbeeld: de merkhouder van Coca-Cola zal met succes kunnen optreden tegen de inschrijving van het (fictieve) merk Moca Lola voor frisdranken.

Nu hoor ik u denken: “heksen” en “witte wieven”, dat lijkt toch helemaal niet op elkaar? Het BBIE vond inderdaad dat HEKSENKAAS en WITTE WIEVENKAAS te veel van elkaar afwijken, waardoor volgens haar dus ook geen gevaar voor verwarring bij het publiek kan ontstaan. Tegen deze beslissing heeft Levola hoger beroep ingesteld bij het Hof Den Haag, die recent (een toch wel opmerkelijke) uitspraak heeft gedaan in deze kwestie.

Wat  oordeelde het Hof Den Haag?

Ook het hof heeft het merk HEKSENKAAS met het teken WITTE WIEVENKAAS moeten vergelijken. Net als het BBIE heeft zij hierbij gekeken naar de visuele overeenstemming (hoe ziet het eruit?), auditieve overeenstemming (hoe spreek je het uit?) en de begripsmatige overeenstemming (wat betekent het?). Deze vormen van overeenstemming kunnen elkaar compenseren, in die zin dat afwezigheid van begripsmatige overeenstemming kan worden gecompenseerd door de aanwezigheid van voldoende auditieve en visuele overeenstemming.

Dat is ook wat er in deze zaak aan de hand was. Het opvallende aan deze zaak is namelijk dat HEKSENKAAS en WITTE WIEVENKAAS in visueel en auditief opzicht helemaal niet zo veel op elkaar lijken. Alhoewel beide tekens ‘EN-KAAS’  gemeen hebben, wordt door het hof (m.i. terecht) toch geoordeeld dat de visuele en auditieve overeenstemming gering is. Ondanks het (nagenoeg) ontbreken van visuele en auditieve overeenstemming komt het hof verrassend genoeg toch tot de conclusie dat er voldoende overeenstemming is tussen de tekens, omdat er sprake zou zijn van begripsmatige overeenstemming. Hierover zegt het hof dat het begrip ‘heksen’  in de Benelux in het algemeen wordt begrepen dat daarmee worden aangeduid “vrouwelijke magische wezens die toverkracht bezitten, die zij hoofdzakelijk aanwenden voor kwaadaardige doeleinden, die angst inboezemen en veelal geïsoleerd leven”. Het begrip “witte wieven” heeft volgens het hof exact dezelfde betekenis, omdat zij dus in feite een soort heksen zijn. Het hof komt dus puur op basis van deze begripsmatige gelijkenis tot de conclusie dat HEKSENKAAS en WITTE WIEVENKAAS overeenstemmend zijn.

Omdat de tekens daarnaast voor nagenoeg identieke waren zijn ingeschreven, concludeert het hof dat er sprake is van verwarringsgevaar en wordt de beslissing van het BBIE vernietigd. De oppositie van Levola wordt alsnog toegewezen, wat betekent dat WITTE WIEVENKAAS niet als merk kan worden ingeschreven. De witte wieven moeten het in deze merkenzaak dus afleggen tegen de heksen.

Conclusie

Vergeet bij het kiezen van een nieuwe naam voor uw product, dat u eventueel als merk wil gaan inschrijven, de begripsmatige overeenstemming niet!  Indien een oudere merkhouder oppositie indient, wordt niet alleen gekeken naar de visuele (hoe ziet het eruit?) en auditieve (hoe spreek je het uit?), maar ook naar de begripsmatige overeenstemming. Zoals we hebben gezien in deze zaak, kan een sterke mate van begripsmatige overeenstemming met een ouder merk een nieuwe merkaanvrage de das omdoen, ook als de visuele en auditieve overeenstemming in veel mindere mate aanwezig zijn.

Indien u advies wenst over uw merken (aanvragen), neem dan gerust contact met mij op via lvr@kneppelhout.nl.

Op de hoogte blijven?

Schrijf je in en ontvang de laatste nieuwsupdates, artikelen, blogs en evenement notificaties.