Nieuwe wetgeving in China voor NGO’s heeft verregaande gevolgen

Dit artikel werd eerder geplaatst op China2025.nl


Vorige maand heeft de Chinese overheid de nieuwe wetgeving voor Non-Gouvernementele Organisaties (NGO’s) geratificeerd. De nieuwe wet, de “Adminis-trative Law on Activities of Overseas Non-government Organizations within the Territory of the People’s Republic of China”, is gericht op een grotere controle op en beperking van NGO’s in China, en heeft daarmee verregaande gevolgen voor de meer dan 7000 buitenlandse NGO’s in China. Het is de verwachting dat de nieuwe wet op 1 Januari 2017 in werking zal treden.

Op wie heeft de wet betrekking?

Buitenlandse NGO’s volgens de nieuwe wet zijn non-profit, non-gouvernementele, maatschappelijke organisaties. De wet noemt als voorbeeld stichtingen, think-thanks en het brede begrip 'maatschappelijke organisaties', maar deze opsomming is niet-limitatief. De wet heeft daarmee betrekking op een breed scala aan organisaties, van ontwikkelingshulporganisaties tot culturele organisaties, kamers van koophandel, sectorale belangenverenigingen etc.  In de wet worden wel een aantal organisaties genoemd die niet onder de wet vallen, namelijk  buitenlandse educatieve instellingen, ziekenhuizen, natuurwetenschappelijke en technische onderzoeksinstellingen, en academische instellingen.

De wet staat voor buitenlandse NGO’s activiteiten toe op het gebied van economie, onderwijs, wetenschap en technologie, cultuur, gezondheid, sport, milieu en noodhulp bij rampen. Activiteiten op het gebied van politiek en religie en winstgevende activiteiten zijn uitdrukkelijk verboden. Het is buitenlandse NGO’s niet toegestaan om activiteiten te ontplooien die “schadelijk zijn voor de nationale of etnische eenheid, veiligheid, nationale en maatschappelijke belangen en de rechten en belangen van organisaties en burgers.”

Het is belangrijk te realiseren dat de wetgeving niet alleen betrekking heeft op NGO’s die een vestiging in China hebben, maar ook op NGO’s die op een andere manier in China actief zijn.  Als uw organisatie volgens de bovenstaande brede definitie wordt getypeerd als een buitenlandse NGO betekent dat dat elke activiteit onderhevig is aan de nieuwe wet- en regelgeving, dus ook fondsenwerving, subsidiering, samenwerking met Chinese NGO’s of bedrijven, of elke andere vorm van kortstondige of langdurige activiteiten in China.

De belangrijkste implicaties

De wet is uitvoerig en de implicaties voor buitenlandse NGO’s veelomvattend. De hoofdpunten uit de nieuwe wet:

  • Een buitenlandse NGO valt voortaan onder de verantwoordelijkheid van het Ministerie van Veiligheid en de lokale en regionale veiligheidsbureaus. (Public Security Bureaus of PSB).
  • Het werven van fondsen in China zelf door buitenlandse NGO’s is verboden.
  • Het opzetten van een vertegenwoordig is alleen mogelijk met toestemming van een Chinese Supervisory Unit. Welke overheidsinstanties als Supervisory Unit kunnen optreden zal nader door het Ministerie van Veiligheid worden bepaald. Duidelijk is echter dat deze sponsororganisaties een belangrijke mate van supervisie krijgen over de activiteiten van de NGO, zoals het goedkeuren van jaarlijkse activiteitenplannen en financiële rapportages. Voordat een vestiging kan worden opgericht moet er een supervisory unit zijn gevonden die bereid is als zodanig op te treden.
  • Administratieve procedures voor het opzetten van een vestiging in China worden moeilijker en tijdrovender en ook de eisen aan de jaarlijkse rapportage worden strikter en uitgebreider.
  • Ook NGO’s zonder eigen vestiging in China worden aan de regelgeving onderworpen. NGO’s die geen eigen vestiging hebben in China maar wel activiteiten willen ontplooien moeten hiervoor een tijdelijke toestemming vragen en kunnen dit alleen doen in samenwerking met een Chinese partnerorganisatie. Ook de partnerorganisatie moet een toestemmingsprocedure doorlopen. Organisaties en personen in China mogen niet zonder toestemming optreden als agent voor of fondsen ontvangen van buitenlandse NGO’s. Het samenwerken met buitenlandse NGO’s die hiervoor geen toestemming hebben ontvangen of geen goedgekeurde vestiging in China hebben, brengt dus ook voor Chinese organisaties risico’s met zich mee.
  • Buitenlandse NGO’s die niet-toegestane activiteiten ontplooien in China zullen op een blacklist worden geplaatst en zullen geen verdere toestemming meer krijgen om zich in China te vestigen of anderzijds activiteiten te ontplooien.
  • Buitenlanders die zich schuldig maken aan overtredingen van de regelgeving kunnen worden vastgehouden voor een periode van 15 dagen en lopen het risico op deporatie en verdere vervolging.

Wat betekent dit voor Nederlandse NGO’s in China?

De nieuwe wetgeving gaat in op 1 januari 2017, maar zoals vaak met wetgeving in China is het nog onduidelijk hoe snel en hoe streng de wetgeving daadwerkelijk uitgevoerd zal worden.

NGO’s met activiteiten in China zullen er echter goed aan doen om nu al hun activiteiten onder de loep te nemen en te beoordelen of de activiteiten nog wel binnen de kaders van de nieuwe wetgeving passen. Het is echter duidelijk dat supervisie en bemoeienis van lokale overheidsorganisaties op de activiteiten toe zal nemen. Advies is om niet te wachten tot invoering van de wet, maar om nu al, nog meer dan hiervoor, proactief de dialoog aan te gaan met relevante overheidsorganisaties en intensief werk te maken van het opbouwen van relaties met overheden.

Wilt u meer weten over de nieuwe wet of het opzetten van een vestiging in China, neem contact op met onze China Practice.

Op de hoogte blijven?

Schrijf je in en ontvang de laatste nieuwsupdates, artikelen, blogs en evenement notificaties.